ಆದ್ಯೋತ್ “ಆಪ್ತ ಸಮಾಲೋಚನೆ”

ಆದ್ಯೋತ್ ಸುದ್ದಿನಿಧಿ
ತಾವು ಸಮಾಜದಲ್ಲಿ ಹಲವರು ಕೆಲವೊಂದು ಅಭ್ಯಾಸಗಳನ್ನು ಪದೇ ಪದೇ ಮರುಕಳಿಸುತ್ತಾ ಅಥವಾ ಪುನಾರಾವೃತ್ತಿತವಾಗಿ ಮಾಡುವುದನ್ನು ನೋಡಿದ್ದಿರಿ ಇದನ್ನು ಒಬ್ಸೆಸಿವ್‌ ಎಂದು ಕರೆಯುತ್ತಾರೆ. ಇದು ಅವರ ಮಾನಸಿಕ ಆರೋಗ್ಯದ ಮೇಲೆ ಬೀರಿದ ಪರಿಣಾಮದಿಂದ ಉಂಟಾಗುತ್ತದೆ. ಅದಕ್ಕೆ ಹಲವಾರು ಕಾರಣಗಳಿವೆ. ಅದರ ಬಗ್ಗೆ ಅರಿಯೊಣ.
ಒಬ್ಸೆಸಿವ್-ಕಂಪಲ್ಸಿವ್ ಡಿಸಾರ್ಡರ್ (Obsessive-Compulsive Disorder)
ಒಬ್ಸೆಸಿವ್-ಕಂಪಲ್ಸಿವ್ ಡಿಸಾರ್ಡರ್ (OCD) ಒಂದು ಸಂಕೀರ್ಣ ಮತ್ತು ಕೆಲವೊಮ್ಮೆ ತಪ್ಪಾಗಿ ಅರ್ಥಮಾಡಿಕೊಳ್ಳಲ್ಪಡುವ ಮಾನಸಿಕ ಅಸ್ವಸ್ಥತೆಯಾಗಿದ್ದು , ವ್ಯಕ್ತಿಯ ದೈನಂದಿನ ಜೀವನ ಮತ್ತು ಜೀವನದ ಗುಣಮಟ್ಟದ ಮೇಲೆ ಮಹತ್ತರ ಪರಿಣಾಮ ಬೀರುತ್ತದೆ. ಇದನ್ನು ಒಬ್ಸೆಸನ್‌ಗಳು (Obsessions) ಮತ್ತು ಕಂಪಲ್ಶನ್ಸ್‌ಗಳು (Compulsions) ಎಂದು ಗುರುತಿಸಲ್ಪಡುತ್ತದೆ . ಒಬ್ಸೆಸನ್ಸ್ ಎಂದರೆ ಅವ್ಯವಸ್ಥಿತ, ಅಸಹ್ಯಕೋರಕ, ಪುನರಾವೃತ್ತಿ ಆಗುವ ಆಲೋಚನೆಗಳು, ಚಿತ್ರಗಳು ಅಥವಾ ಮನಃಪ್ರೇರಣೆಗಳಾಗಿದ್ದು ಮತ್ತು ಕಂಪಲ್ಶನ್ಸ್ ಎಂದರೆ ಒಬ್ಬ ವ್ಯಕ್ತಿಯು ತನಗೆ ಉಂಟಾದ ಒಬ್ಸೆಸನ್‌ಗಳಿಂದ ಉಂಟಾಗುವ ಆತಂಕವನ್ನು ಕಡಿಮೆ ಮಾಡಲು ಪ್ರಯತ್ನಿಸುವ ಪುನರಾವೃತ್ತಿ ಕ್ರಮಗಳು ಅಥವಾ ಮಾನಸಿಕ ಕ್ರಿಯೆಯಾಗಿರುತ್ತದೆ . OCD ಎಲ್ಲಾ ವಯೋಮಾನದ, ಎಲ್ಲಾ ವಗ೯ದ ಮತ್ತು ಸಾಂಸ್ಕೃತಿಕ ಹಿನ್ನೆಲೆಯ ವ್ಯಕ್ತಿಗಳನ್ನು ಪ್ರಭಾವಿಸುತ್ತದೆ. ಇದರ ತೀವ್ರತೆ ಕೆಲವರಲ್ಲಿ ವ್ಯತ್ಯಾಸವಾಗಿದ್ದು, ಅದನ್ನು ನಿರ್ವಹಣೆ ಮಾಡುವ ಕ್ರಮಗಳಿಂದ ಹಿಡಿದು, ಕೆಲವರಿಗೆ ದೈನಂದಿನ ಜೀವನವನ್ನು ಅಶಕ್ತಗೊಳಿಸುವ ಮಟ್ಟದ ಶಕ್ತಿ ಹೊಂದಿರುತ್ತದೆ.
ಒಬ್ಸೆಸಿವ್-ಕಂಪಲ್ಸಿವ್ ಡಿಸಾರ್ಡರ್ (OCD) ಲಕ್ಷಣಗಳು;-
OCD ಯ ಪ್ರಮುಖ ಲಕ್ಷಣಗಳು ಒಬ್ಸೆಸನ್ಸ್ ಮತ್ತು ಕಂಪಲ್ಶನ್ಸ್:
ಒಬ್ಸೆಸನ್ಸ್ (Obsessive):ಇವು ಪುನರಾವೃತ್ತಿ ಆಗುವ ಮತ್ತು ತೊಂದರೆ ಉಂಟುಮಾಡುವ ಆಲೋಚನೆಗಳಾಗಿರುತ್ತವೆ. ಇದರಲ್ಲಿ ಸಾಮಾನ್ಯ ಒಬ್ಸೆಸನ್ಸಗಳಾದ:
*ಮಾಲಿನ್ಯ ಅಥವಾ ಬ್ಯಾಕ್ಟೀರಿಯಾ ಬಗ್ಗೆ ಭಯ (Fear of contamination or germs)
* ತಮಗೆ ಅಥವಾ ಬೇರೆಯವರಿಗೆ ,ಇತರರಿಗೆ ಹಾನಿ ಮಾಡುವ ಭಯ (Fear of causing harm to oneself or others)
* ಅಸಹ್ಯವಾದ ಲೈಂಗಿಕ ಅಥವಾ ಧಾರ್ಮಿಕ ಆಲೋಚನೆಗಳು (Intrusive sexual or religious thoughts)
* ಸಮತೋಲನ ಅಥವಾ ನಿಖರತೆಯ ಅಗತ್ಯತೆಗಳು (symmetry or exactness)
ಕಂಪಲ್ಶನ್ಸ್(Compulsions:): ಇವು ಒಬ್ಸೆಸನ್‌ಗಳಿಗೆ ಪ್ರತಿಕ್ರಿಯೆ ನೀಡುವ ಪುನರಾವೃತ್ತಿ ಕ್ರಮಗಳಾಗಿದ್ದು ಇದರಲ್ಲಿ ಸಾಮಾನ್ಯ ಕಂಪಲ್ಶನ್ಸಗಳನಲ್ಲಿ:
*ಅನಾವಶ್ಯಕವಾಗಿ ಕೈಗಳನ್ನು ತೊಳೆಯುವುದು ಅಥವಾ ಸ್ವಚ್ಛತೆಯನ್ನು ಕಾಪಾಡುವುದು (Excessive handwashing or cleaning)
* ಬಾಗಿಲು, ಲಾಕ್ ಅಥವಾ ಉಪಕರಣಗಳನ್ನು ಪದೇ ಪದೇ ಪರಿಶೀಲಿಸುವುದು (Repeated checking of doors, locks, or appliances)
* ಅಂಕೆಗಳನ್ನು ಎಣಿಸುವುದು, ಒತ್ತಾಯವಿರುವಂತೆ ವಸ್ತುಗಳನ್ನು ಅಳವಡಿಸುವುದು(Counting, tapping, or arranging objects in a specific order)
*ಮನಃಪೂರ್ವಕ ಕ್ರಿಯೆಗಳು, ಉದಾಹರಣೆಗೆ ಮೌನವಾಗಿ ಪಾಠಗಳು ಅಥವಾ ಪ್ರಾರ್ಥನೆಗಳನ್ನು ಪುನರಾವೃತ್ತಿ ಮಾಡುವುದು(Mental rituals, such as silently repeating phrases or prayers)
ಈ ಲಕ್ಷಣಗಳಿಂದ ಸಮಯವನ್ನು ಹೆಚ್ಚಾಗಿ ವ್ಯಯ ಮಾಡುತ್ತಾರೆ ಕೆಲಸ, ಶಾಲೆ, ಮತ್ತು ಸಂಬಂಧಗಳ ಮೇಲೆ ಪ್ರಭಾವ ಬೀರುತ್ತವೆ. ಬಹುತೇಕ OCD ಹೊಂದಿರುವವರು ತಮ್ಮ ಆಲೋಚನೆಗಳು ಅಸಂಬಂಧಿತವಾಗಿವೆ ಎಂದು ಅರಿತರೂ, ಅವುಗಳನ್ನು ನಿಲ್ಲಿಸಲು ಶಕ್ತಿಹೀನತೆಯನ್ನು ಅನುಭವಿಸುತ್ತಾರೆ.
Obsessive-Compulsive Disorder (OCD)

ಕಾರಣಗಳು;-
OCD ಯ ನಿಖರವಾದ ಕಾರಣ ಇನ್ನೂ ಸಂಪೂರ್ಣವಾಗಿ ತೀಳಿಯದಿದ್ದರೂ, ಆದರೆ ಸಂಶೋಧನೆಗಳು ಜನ್ಯ, ನರಶಾಸ್ತ್ರೀಯ ಮತ್ತು ಪರಿಸರ ಕಾರಣಗಳ ಸಂಯೋಜನೆಗಳೆಂದು ಸೂಚಿಸುತ್ತದೆ.
*ಜನ್ಯ ಕಾರಣಗಳು (Genetic factors) : OCD ಹೊಂದಿರುವ ಕುಟುಂಬ ಸದಸ್ಯರಿಗಿದ್ದರೆ ಅಥವಾ ಯಾವುದಾದರೂ ವ್ಯಕ್ತಿಗೆ ಕಾಣಿಸಿಕೊಂಡಿದ್ದರೆ OCD ಸಂಭವನೀಯತೆ ಹೆಚ್ಚಾಗಿರುತ್ತದೆ.
*ನರಶಾಸ್ತ್ರೀಯ ಕಾರಣಗಳು (Neurological factors): ಮಿದುಳಿನ ಕೆಲವೊಂದು ನರಗಳ ಕಾರ್ಯ ವೈಫಲ್ಯ, ವಿಶೇಷವಾಗಿ ಸೆರೋಟೋನಿನ್(serotonin) ಮತ್ತು ಇತರ ನ್ಯೂರೋಟ್ರಾನ್ಸ್‌ಮಿಟರ್‌ಗಳ (neurotransmitters )ಸಂಬಂಧಗಳಿಂದ, OCD ಗೆ ಸಂಬಂಧಪಟ್ಟಿರುತ್ತದೆ.
*ಪರಿಸರಗಳು (Environmental factors): ಮಾನಸಿಕ ಒತ್ತಡ, ಗಾಯಗೊಂಡ ಅನುಭವಗಳು ಮತ್ತು ಬಾಲ್ಯದಲ್ಲಿ ಅನುಭವಿಸಿದ ಘಟನೆಗಳು OCDಗೆ ಮುಖ್ಯ ಲಕ್ಷಣಗಳಾಗಿರುತ್ತದೆ . ಹಾಗು ಇದು ಹೆಚ್ಚಾಗುವ ಸಾಧ್ಯತೆಗಳಿರುತ್ತದೆ.
*ಮಾನಸಿಕ ಕಾರಣಗಳು (Psychological factors): ಪರಿಪೂರ್ಣತೆಯ (Perfectionism) ಮೇಲೆ ಆಧಾರಿತ ದೃಷ್ಟಿಕೋಣ,(high anxiety sensitivity) ಉತ್ಕೃಷ್ಟ ಮಾನಸಿಕ ವಿಕಾರಗಳು, ಮತ್ತು ಕೆಲವು ಚಿಂತನಾ ದೋಷಗಳು (cognitive) OCD ಗೆ predispose ಮಾಡಬಹುದು.
Obsessive-Compulsive Disorder (OCD) ಚಿಕಿತ್ಸಾ ವಿಧಾನಗಳು;-
OCD ಗೆ ಪರಿಣಾಮಕಾರಿ ಚಿಕಿತ್ಸೆಯು ಸಾಮಾನ್ಯವಾಗಿ ಬಹು ಮಾಧ್ಯಮ ವಿಧಾನವನ್ನು ಒಳಗೊಂಡಿರುತ್ತದೆ ಹಾಗು ಇದರಲ್ಲಿ ಮನೋಚಿಕಿತ್ಸೆ, ಔಷಧಿ ಚಿಕಿತ್ಸೆ ಮತ್ತು ಬೆಂಬಲ ಕ್ರಮಗಳು ಒಳಗೊಂಡಿರುತ್ತದೆ.
*ಸಂವೇದಿ-ಚಿಂತನೆ ಚಿಕಿತ್ಸೆ (Cognitive-Behavioral Therapy, CBT): ಪರಿಣಾಮಕಾರಿ ತಂತ್ರವಲ್ಲದೆ ಎಕ್ಸ್‌ಪೋಶರ್ ಮತ್ತು ರೆಸ್ಪಾನ್ಸ್ ಪ್ರಿವೆಂಟಿಯನ್ (ERP),ಮೂಲಕ ಹಾಗು ಇದರಲ್ಲಿ ವ್ಯಕ್ತಿ ತನ್ನ ಭಯವನ್ನು ಹಂತ ಹಂತವಾಗಿ ಎದುರಿಸುತ್ತಾನೆ, ಆದರಿಂದ ಕಂಪಲ್ಶನ್ಸ್ ಅನ್ನು ನಿಲ್ಲಿಸಲು ಸಹಾಯವಾಗುತ್ತದೆ.
*ಔಷಧಿ ಚಿಕಿತ್ಸೆಗಳು(Medication): ಸೆರೋಟೋನಿನ್ ನಿಯಂತ್ರಣದ ಔಷಧಿಗಳು, ಉದಾಹರಣೆಗೆ SSRI ಗಳು, ಮಿದುಳಿನ ರಾಸಾಯನಿಕ ಸಮತೋಲನವನ್ನು ಸರಿಪಡಿಸಲು ಸಹಾಯ ಮಾಡುತ್ತವೆ.
*ಬೆಂಬಲ ಕ್ರಮಗಳು(Supportive strategies:): ಕುಟುಂಬ ಶಿಕ್ಷಣ, ಸಮಾನ ಮನಃಸ್ಥಿತಿಯ ಸಮೂಹಗಳು, ಮನಃಸಾಂತ್ಯ ವಿಧಾನಗಳು ಮತ್ತು ಒತ್ತಡ ನಿರ್ವಹಣಾ ತಂತ್ರಗಳು ಚಿಕಿತ್ಸೆ ಫಲಿತಾಂಶವನ್ನು ಸುಧಾರಿಸುವುದು
OCD ಒಂದು ದೀರ್ಘಕಾಲೀನ ಸ್ಥಿತಿಯಾಗಿದ್ದು, ಆದರೆ ತ್ವರಿತ ಮತ್ತು ನಿರಂತರ ಚಿಕಿತ್ಸೆಗಳಿಂದ ಜೀವನದ ಗುಣಮಟ್ಟವನ್ನು ಸಾಕಷ್ಟು ಸುಧಾರಿಸಲೂ ಸರಿಯಾದ ಆರೈಕೆ ಮೂಲಕ ಸಾಧ್ಯ
OCD ಹೊಂದಿರುವ ವ್ಯಕ್ತಿಗಳು ಪರಿಣಾಮಕಾರಿ ಮತ್ತು ಪೂರಕ ಜೀವನವನ್ನು ನಡೆಸಲೂ, ತೀವ್ರತೆಯನ್ನು ಮತ್ತು ಪುನರಾವೃತ್ತಿಯನ್ನು ನಿಯಂತ್ರಿಸಲೂ OCD ಕುರಿತು ಜಾಗೃತಿ ಮತ್ತು ಧರ್ಮರಹಿತ ಚಿಂತನೆಗಳು ಮಾನಸಿಕ ಆರೋಗ್ಯಕ್ಕೆ ಸಹಾಯವಾಗಲು ನೆರವಾಗುತ್ತದೆ.
ಧನುಷ್‌ ಭಟ್‌
9945266006